Kraków’da hava kalitesi iyi değil. 20 Ocak 2026 tarihinde, yerel saatle sabah erken saatlerde Polonya’nın Kraków kentinde hava kalitesi ciddi şekilde kötüleşti. Durgun hava koşulları ve yerel kirletici kaynaklar, özellikle de kömür yakımı, hava kirliliğinin artmasına neden oldu. Hava Kalitesi Endeksi (AQI) 249 seviyesine ulaştı ve bu değer “çok sağlıksız” olarak sınıflandırılıyor. Kirliliğe en fazla katkı yapan unsur ise ince partikül maddeler olan PM2.5 oldu.
Hava kalitesi, tıpkı hava durumu gibi sürekli değişkenlik gösterebiliyor. Salı sabahı Kraków, dünyadaki en kirli üçüncü büyük şehir olarak kaydedildi. Yakın çevredeki Varşova, Slovakya’daki Košice ve Çekya’daki Prag da benzer şekilde kötü hava kalitesiyle karşı karşıya kaldı.
Bugünkü koşullar olağan dışı derecede kötü olsa da uzun vadeli tabloyu da göz önünde bulundurmak gerekiyor. Kraków’da 2024 yılı boyunca ölçülen ortalama PM2.5 yoğunluğu 17,7 mikrogram/metreküp seviyesindeydi. Bu değer, AQI ölçeğinde 62’ye karşılık geliyor ve “orta” kategorisinde yer alıyor. Ancak bu seviye bile Dünya Sağlık Örgütü’nün yıllık kılavuz değerinin yaklaşık 3,9 katı.
Hava kalitesi ne zaman iyileşecek?
Tahminlere göre Kraków’daki hava kalitesinin çarşamba sabahı itibarıyla kademeli olarak iyileşmesi bekleniyor. Hava koşullarındaki değişimle birlikte kirleticilerin daha iyi dağılması ve seviyelerin “orta” düzeye gerilemesi öngörülüyor.
Kış aylarında Doğu, Güneydoğu ve Orta Avrupa’nın birçok bölgesi ciddi hava kirliliği sorunları yaşıyor. Sıcaklık terselmesi, sanayi kaynaklı emisyonlar ve ısınmada yaygın olarak kullanılan kömür, PM2.5 seviyelerinin hızla yükselmesine neden oluyor. Bu durum özellikle Güneydoğu Avrupa’da daha belirgin şekilde hissediliyor.
Kraków’daki hava kirliliğinin nedeni ne?
Kraków’daki hava kirliliğinin temel nedeni, özellikle soğuk aylarda artan ince partikül madde (PM2.5) yoğunluğu. Kent sınırları içinde katı yakıt kullanımı yasaklanmış olsa da çevre bölgelerde hâlâ kömür ve odunla çalışan kazanlar ile eski ve verimsiz sobalar yaygın olarak kullanılıyor. Havanın durgun olduğu dönemlerde bu emisyonlar birikiyor ve rüzgârla Kraków’a taşınarak PM2.5 seviyelerinde tehlikeli artışlara ve hava kalitesinin ciddi şekilde bozulmasına yol açıyor.
