Polonya Genelkurmayı, Çin Halk Cumhuriyeti’nde üretilen modern araçların toplayabileceği veri güvenliği endişelerini gerekçe göstererek askeri tesislerden bu araçları yasakladı. Yasak, kayıt cihazları donanımlı diğer araçları da kapsıyor ve sadece belirli şartlarla giriş izni verilecek. Polonya’da Çin yapımı araç pazar payı artarken güvenlik uyarıları yükseliyor.
Yasak ve Amaç
Polonya Genelkurmayı Sözcüğü Albay Marek Pietrzak, askerin bu tür bir yasak planlandığına dair bilgilerin ocak ortasında ortaya çıktığını belirterek resmi yasağın çıktığını duyurdu. Söz konusu araçların toplayabileceği verilerin güvenliği, servislerin ilgi alanına girdi. Sözcüğün mesajında, yasağın askeri kritik altyapının korunmasını ve hassas veri sızıntısı riskinin en aza indirilmesini amaçladığı vurgulandı.
Yasak, Çin’de üretilen modern araçlar için getirilse de, “konum, görüntü veya sesi kaydedebilen entegre veya ek cihazlarla donatılmış” diğer araçları da kapsıyor. Bu araçların askeri birliklere girmesi, belirli işlevlerin kapatılması ve “tesis koruma kurallarından kaynaklanan uygun önlemlerin uygulanması” şartına bağlı.
İstisnalar ve Uygulama
Birim komutanları, imkân dahilinde, birliklerin korunmayan alanında araç sahiplerinin park edebileceği güvenli otoparklar düzenlemek zorunda. Yasak, askeri hastaneler gibi herkese açık askeri tesislere uygulanmayacak. Ayrıca, askerlik ve diğer servislere ait araçlar, birlik içinde kurtarma operasyonu yürütülürken de istisna tutulacak.
Hukuki İniyatif
Genelkurmayı, Genelkurmay Başkanı’nın savunma bakanlığındaki üstlerinden, araç üreticilerinin gelişmiş araç izleme sistemlerinin bilgi güvenliği alanında uygunluk belgesi (homologasyon) alabilmesi için hukuki ve teknik koşulların oluşturulması için harekete geçme talebinde bulunduğu belirtildi. Bu adacın amacı, “hassas altyapı koruma gereksinimleri dikkate alınarak, Polonya pazarında sunulan araçların güvenliğinin doğrulanmasında şeffaf ve ayrımcılık yapmayan mekanizmaların getirilmesi” olarak açıklandı.
Güvenlik Riski
Genelkurmayı’nın adımları, Çin’de üretilen (ancak sadece bunlar değil) araçların topladığı bilgilerin güvenliğiyle ilgili. Modern araçlar, konum ve çevre hakkında veri toplayan çeşitli sensör ve kameralarla donatılmış. Bu veriler, yetkisiz ellerde birliklerin haritalarının oluşturulması, çevrenin izlenmesi veya askerlerin takibi için kullanılabilir.
Geçen yılın sonunda Doğu Çalışmaları Merkezi (OSW), Polonya ve diğer ülkelerde Çin üreticilerinin akıllı araçlarının yayılımının ulusal güvenlik endişelerine yol açtığını belirten bir rapor yayınladı. Raporda, tüm araç fonksiyonlarını yöneten entegre bilgisayar sistemine sahip modern araçlardan bahsedildi. Raporun yazarı Paulina Uznańska, tüm otomobil devlerinin bu teknolojileri geliştirmeye çalışsa da, küresel liderin Çin Halk Cumhuriyeti olduğunu vurguladı.
Pazar Trendi ve Riskler
2025 yılının ilk dokuz ayında Polonya’da satılan otomobillerin yaklaşık %7’si Çin yapımı olurken, ekim ayı tek başına %10’u aştı. OSW analistlerine göre, bu araçların toplayabildiği veriler – örneğin kritik altyapı tesisleri veya askeri birlikler yakınından geçerken – düşman istihbarat servisleri için çok değerli olabilir. Uzmanlar, araçların uzaktan terör eylemleri için kullanılma olasılığına karşı da uyardı.
Satış Verileri
Motivasyon Piyasası Araştırmaları Enstitüsü SAMAR’ın verilerine göre, 2025 Aralık ayında Polonya’da 9.821 yeni Çin yapımı araç kaydedildi; bu, 2024 Aralık ayına göre %427 artış anlamına geliyor. Toplamda, Çin marka modelleri 2025 Aralık ayında Polonya’da kaydedilen tüm otomobillerin %14,5’ini oluşturdu. Geçen yıl, Polonya pazarında 49.161 Çin yapılı araç satın alındı.
Kaynak : GazetaPrawna
