Polonya devleti, 100 yaşını dolduran vatandaşlarına sunduğu özel finansal destek olan “onur aylığı” uygulamasına ilişkin prosedürleri 1 Ocak 2025 itibarıyla güncelledi. Yeni düzenlemelerle birlikte, emeklilik veya yaşlılık aylığı alan vatandaşların bu desteğe herhangi bir formalite işlemi yapmaksızın otomatik olarak ulaşması sağlandı. Mart 2026 itibarıyla aylık brüt 6938,92 PLN olarak belirlenen bu ödeme, her yıl mart ayında enflasyon verilerine göre yeniden değerlenmektedir.
Onur aylığı nedir ve kimleri kapsar?
Onur aylığı, Polonya devletinin 100 yaşını doldurmuş vatandaşlarına sunduğu bir saygı ve finansal destek göstergesidir. İstatistik Kurumu (GUS) verilerine göre, 2024 yılı itibarıyla ülkede bu yaşa ulaşmış yaklaşık 8800 kişi bulunmaktadır. Mart 2026’dan itibaren ödenen brüt 6938,92 PLN tutarındaki bu destek, yıllık enflasyon oranlarına göre her mart ayında güncellenerek değerini korumaktadır.
Otomatik ödeme ve hak sahipliği koşulları
1 Ocak 2025 tarihinde yürürlüğe giren yeni yasa ile süreçler sadeleştirilmiştir. Eğer 100 yaşını doldurduğunuz tarihte ZUS, KRUS veya başka bir kurumdan emeklilik veya yaşlılık aylığı alıyorsanız, ödeme sistem tarafından otomatik olarak başlatılır. Kurumlar, ilgili kararı doğrudan hak sahibine iletir. Birden fazla kurumdan maaş alan kişiler için ödeme süreci tek bir merkez üzerinden yürütülür.
Başvuru gerektiren durumlar
Emeklilik veya yaşlılık aylığı geçmişi bulunmayan bireylerin, onur aylığı alabilmek için kendilerinin başvuru yapması gerekmektedir. Bu başvurular, ZUS’a iletilmek üzere ESH kodlu form aracılığıyla yapılmalıdır. Başvurular 100. yaş gününden 30 gün öncesine kadar gönderilebilir; ancak 100 yaşını doldurmuş kişiler için de en kısa sürede başvuru yapılması öngörülmektedir. Ödeme, başvurunun yapıldığı aydan itibaren başlatılır.
İtiraz süreci ve idari haklar
Onur aylığına dair alınan ret veya olumsuz kararlar karşısında vatandaşların yasal itiraz hakları bulunmaktadır. İlk aşamada, kararı veren ZUS şubesine, kurum başkanına iletilmek üzere yeniden değerlendirme talebi sunulabilir. Bu süreçten sonuç alınamaması durumunda, Varşova’daki İdari Bölge Mahkemesi’ne (Wojewódzki Sąd Administracyjny) şikayette bulunma hakkı saklıdır.
Kaynak : GazetaPrawna
