Avrupa Birliği’nin 2023/970 sayılı ücret şeffaflığı direktifini temel alan ve Polonya’da yasalaşma süreci devam eden yeni düzenlemeler, işverenler için önemli değişiklikleri beraberinde getiriyor. En az 100 çalışanı olan işletmeler, kadın ve erkek çalışanlar arasındaki ücret farkını raporlamak ve belirli bir eşiği aşması durumunda düzeltici eylemler planlamakla yükümlü olacak. Söz konusu düzenlemenin 2027 yılından itibaren uygulamaya girmesi beklenirken, şirketlerin bu yeni şeffaflık kurallarına uyum sağlamak için hazırlıklara şimdiden başlaması gerektiği vurgulanıyor.
Ücret Şeffaflığı ve Eşitlik İlkesi
Avrupa Parlamentosu ve Konseyi tarafından 10 Mayıs 2023 tarihinde kabul edilen 2023/970 sayılı direktif, yaygın olarak bir “ücret şeffaflığı direktifi” olarak adlandırılsa da, temel amacı ücretlerin mutlak açıklığından ziyade cinsiyetler arası ücret eşitliği ilkesini güçlendirmektir. Direktif, özellikle pandemi döneminde derinleşen yapısal eşitsizlikleri gidermeyi ve iş gücü piyasasında kadın ve erkekler arasındaki ücret farkını daraltmayı hedeflemektedir.
Ücret Farkının Tanımı ve Kapsamı
Tasarı, cinsiyete dayalı ücret farkını; işverenin kadın ve erkek çalışanlarının ortalama saatlik veya yıllık kazançları arasındaki farkın, erkek çalışanların ortalama kazanç seviyesine oranlanması olarak tanımlar. Bu hesaplama, temel maaşın yanı sıra primler, ikramiyeler ve diğer yan hakları da içeren toplam kazançlar üzerinden gerçekleştirilecektir.
İşverenler İçin Yeni Raporlama Zorunluluğu
Yasal düzenleme yürürlüğe girdiğinde, en az 100 çalışanı bulunan işverenler, her yılın 31 Mart tarihine kadar cinsiyete dayalı ücret farkı raporunu yetkili denetim kurumuna sunmak zorunda kalacak. Şirketler, çalışan sayısını hesaplarken yıllık iş birimi esasına göre işlem yapacaktır. Daha az çalışanı olan işverenler için ise bu raporlama isteğe bağlı tutulmuştur.
Düzeltici Eylem ve Ortak Ücret Değerlendirmesi
Eğer herhangi bir çalışan kategorisinde cinsiyete dayalı ücret farkı yüzde 5 veya daha fazla çıkarsa, işverenin 30 Eylül tarihine kadar gerekli düzeltici adımları atması şarttır. Bu süreçte işverenler, objektif ve cinsiyetten bağımsız kriterlerle durumu gerekçelendirebilir. Ayrıca, belirlenen kriterleri karşılayan durumlarda işverenlerin sendikalarla iş birliği içinde “ortak ücret değerlendirmesi” yapmaları ve ücret yapısını gözden geçirmeleri gerekecektir.
Kaynak : GazetaPrawna
