Avrupa Komisyonu, ülkeyi yasadışı yollarla terk edenler ve askerlik çağındaki Ukrayna vatandaşları için geçici koruma haklarını kısıtlayan yeni bir düzenleme üzerinde çalışıyor. Mevcut koruma altındaki kişileri kapsamayan bu yeni teklif, AB İçişleri Bakanları toplantısı öncesinde Polonya tarafından destek gördü. Polonya İçişleri Bakanlığı, Ukraynalı sığınmacıların haklarına yönelik daha önce kendi iç düzenlemelerini yaptığını vurgularken, AB genelindeki 4,33 milyon Ukraynalı sığınmacının durumu üzerindeki yasal süreçler devam ediyor.
Yeni Başvurular İçin Kısıtlama Arayışı
Avrupa Komisyonu tarafından değerlendirilen seçeneklerden biri, ülkeyi yasadışı yollarla terk eden kişilere ve askerlik çağındaki Ukraynalı erkeklere sağlanan geçici koruma imkanlarının kısıtlanmasını öngörüyor. Söz konusu değişikliklerin mevcut koruma altındaki bireyleri etkilemeyeceği, yalnızca yeni yapılacak başvuruları kapsayacağı belirtildi. Polonya İçişleri Bakan Yardımcısı Maciej Duszczyk, AB İçişleri Bakanları toplantısı öncesinde yaptığı açıklamada, Polonya’nın bu girişime destek vereceğini ve sunulan çözüm önerisini kabul ettiklerini duyurdu.
Geçici Koruma Mekanizması ve Mevcut Durum
Rusya’nın 2022’de Ukrayna’ya yönelik başlattığı işgalin ardından devreye alınan geçici koruma mekanizması, savaş mağdurlarına AB genelinde yasal ikamet, çalışma ve eğitim hakkı tanıyor. Düzenlemeler periyodik olarak uzatılmakla birlikte, mevcut yasal koruma Mart 2027’ye kadar geçerliliğini koruyor. Komisyon, bir yıllık ek uzatma üzerinde çalışmalarını sürdürürken, üye ülkelerin bir kısmının çeşitli kısıtlamalar getirme talebi görüşmeleri şekillendiriyor.
Polonya’nın Ulusal Düzeydeki Düzenlemeleri
Bakan Yardımcısı Maciej Duszczyk, Polonya’nın Ukraynalı sığınmacıların sistemine ilişkin halihazırda somut adımlar attığını hatırlattı. Duszczyk, birkaç ay önce yürürlüğe giren özel yasa ile savaş mağdurlarına daha önce tanınan sosyal yardımların kademeli olarak sonlandırıldığını belirtti.
Mart ayından itibaren uygulanan yeni kurallara göre, Ukrayna vatandaşlarının Polonya’ya giriş yaptıktan sonra 30 gün içinde yerel PESEL numarası için başvuru yapmaları zorunlu kılındı. Belge ibraz etmeden PESEL alan kişilerin ise Ağustos ayı sonuna kadar belgelerini güncellemeleri gerekiyor. Bu yükümlülüğü yerine getirmeyenler, 1 Eylül itibarıyla geçici koruma ve ikamet haklarını kaybedecek.
AB Genelinde Sığınmacı İstatistikleri
Güncel verilere göre Avrupa Birliği genelinde 4,33 milyon Ukraynalı geçici korumadan yararlanıyor. Bu nüfusun yüzde 28,7’si Almanya’da, yüzde 22,3’ü Polonya’da ve yüzde 9’u ise Çekya’da bulunuyor. Mart ayı sonu itibarıyla toplam nüfusa oranla en yüksek sığınmacı yoğunluğuna sahip ülkeler sırasıyla Çekya, Polonya, Slovakya ve Kıbrıs olarak kaydedildi.
Kaynak : Gazeta
