Polonya’nın iktidar partisi PiS milletvekili Przemysław Czarnek, Ukrayna’nın bir askeri birliğine “Bohaterów UPA” (UPA Kahramanları) ismini vermesini sert bir dille eleştirdi. Bu gelişmenin ardından PiS, 1943-1945 yılları arasında Ukraynalı milliyetçiler tarafından Polonyalılara yönelik gerçekleştirilen katliamların anılmasına dair bir meclis kararı taslağı sundu. Varşova ve Kiev arasındaki tarihi değerlendirme farklılıkları, Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelenski’ye verilen devlet nişanının geri alınması tartışmalarıyla birlikte diplomatik bir kriz riski taşıyor.
Siyasi Tepkiler ve “UPA Kahramanları” İsimlendirmesi
PiS milletvekili Przemysław Czarnek, Lublin’de yaptığı açıklamada, Ukrayna’daki bir askeri birliğe “Bohaterów UPA” adının verilmesini “onursuzca” olarak nitelendirdi. Czarnek, bu durumu Almanya’da bir birliğe Rudolf Hess veya Waffen-SS kahramanlarının isminin verilmesine benzeterek, tepkisini dile getirdi. Eski bakan, Volodimir Zelenski’nin bugün Ukrayna’nın devlet başkanı olabilmesinin, Polonya’nın 24 Şubat’tan sonra sağladığı kapsamlı yardımlara bağlı olduğunu savundu.
PiS’in Meclis’e Sunduğu Taslak
Przemysław Czarnek, 1943-1945 yılları arasında Volhinya, Galiçya ve Doğu Küçük Polonya’da OUN-UPA ve diğer Ukraynalı milliyetçi oluşumlar tarafından Polonya vatandaşlarına karşı gerçekleştirilen suçların kurbanlarını anmak amacıyla bir taslak hazırladı. Taslak, Sejm’in (Polonya Parlamentosu) Ukrayna yönetiminden askeri birliğin ismini değiştirmesini talep etmesini öngörüyor. Yazarlar, modern vatanseverliğin sivil halka karşı işlenen suçlarla lekelenmemiş değerler üzerine inşa edilmesi gerektiğini vurguluyor.
“Volhinya Yalanı” Tanımı ve İşbirliği Çağrısı
Taslak metin, Ukrayna makamlarının kurbanların aranması, kimlik tespiti ve exhumasyonu konusunda Polonya ile tam işbirliği yapmasını ve uygun defin şartlarının oluşturulmasını istiyor. Ayrıca PiS siyasetçileri, OUN-UPA tarafından Polonyalılara karşı işlenen soykırım gerçeğinin kamuoyu önünde inkar edilmesini, gerekçelendirilmesini veya tahrif edilmesini kapsayan “Volhinya Yalanı” kavramının Polonya hukuk sistemine dahil edilmesini talep ediyor.
Beyaz Kartal Nişanı ve Tarihi Bakış Açısı
Karol Nawrocki, Ukrayna’nın askeri birliğe verdiği isim kararına tepki olarak, 2023 yılında dönemin Cumhurbaşkanı Andrzej Duda tarafından Volodimir Zelenski’ye verilen “Beyaz Kartal Nişanı”nın geri alınmasını önerdi. Tarihsel kayıtlara göre, Temmuz 1943’te Ukrayna İsyan Ordusu (UPA), eski Volhinya voyvodalığındaki yaklaşık 150 yerleşim birimine koordineli saldırılar düzenlemişti.
Polonya ve Ukrayna tarafları, OUN ve UPA’nın faaliyetleri konusunda uzun yıllardır farklı görüşlere sahip. Polonya tarafı yaşananları “soykırım” olarak nitelendirirken, Ukrayna tarafı olayları her iki tarafın da sorumlu olduğu simetrik bir silahlı çatışmanın sonucu ve OUN/UPA’yı Sovyet karşıtı direniş örgütleri olarak görme eğilimindedir.
Kaynak : Gazeta
