NASA’nın Artemis II görevi, Florida’daki Kennedy Uzay Merkezi’nden başarıyla fırlatıldı. 10 gün sürecek görevde, dört astronot Ay’a en yakın mesafeye ulaşacak ve Dünya’ya geri dönecek. Bu, 1972’deki Apollo 17 göreviyle Ay’a insanlı uçuşların kesilmesinden sonra, insanların Ay yörüngesine dönüşünü temsil ediyor. Görev, gelecekteki Ay inişleri için kritik testler gerçekleştirecek.
Artemis II Görevi Başladı
NASA’nın Artemis II görevi, yerel saatle 18:24’te (Orta Avrupa Saati ile 2 Nisan 00:24) Florida’daki Kennedy Uzay Merkezi’nden yaklaşık 10 dakikalık bir gecikmeyle fırlatıldı. Fırlatıştan yaklaşık sekiz dakika sonra, SLS (Space Launch System) roketi, Orion uzay aracı ve mürettebatı uzayda yerini aldı. Roketin birinci kademe motorları kapatıldı ve birinci ile ikinci kademeler ayrıldı. Görev toplamda 10 gün sürecek.
Artemis II Mürettebatı Kimlerden Oluşuyor?
Artemis II görevindeki mürettebatı NASA astronotları Reid Wiseman (komutan), Victor Glover (pilot) ve Christina Koch (görev uzmanı) ile Kanada Uzay Ajansı (CSA) astronotu Jeremy Hansen (görev uzmanı) oluşturuyor. Christina Koch, Ay yörüngesine giden ilk kadın astronot olurken, Victor Glover ilk Afrikalı Amerikalı ve Jeremy Hansen ise ilk Kanadalı astronot unvanını taşıyor. 🚀
Ay’a İnsanlı Uçuşlara Ara Verilmesi
İnsanlı Ay uçuşları en son 1972 yılında Apollo 17 göreviyle gerçekleştirilmişti. O tarihten bu yana, hiçbir insan Ay yüzeyine inmemiş veya yörüngesinde uçmamıştı. Sonraki Ay görevleri ise insansız olarak gerçekleştirildi.
Artemis Programının Aşamaları
Kasım 2022’de Artemis 1 görevi tamamlanmıştı. Bu görevde, Orion uzay aracının Ay yörüngesine girmesi ve Dünya’ya geri dönmesi hedeflenmişti. Uzay aracı mürettebatsız olarak görevini başarıyla tamamlamıştı. Başlangıçta Artemis III göreviyle insanların yeniden Ay’a ayak basması planlanıyordu. Ancak NASA, 2027’ye planlanan bu görevin, entegre sistemlerin ve operasyonel yeteneklerin Dünya yörüngesinde test edilmesine odaklanacağını duyurdu. Ay’a iniş ise Artemis IV görevi kapsamında 2028 yılında gerçekleştirilmesi planlanıyor.
Artemis II Görev Planı: Gün Gün
NASA, Artemis II görevinin gün gün nasıl ilerleyeceğini açıkladı:
Gün 1
SLS’nin ana motorları kapatıldıktan sonra kapsül ve kriojenik geçici itki sistemi (ICPS), roketten ayrılacak. Fırlatıştan yaklaşık 49 dakika sonra ICPS motoru ateşlenecek ve uzay aracını yüksek Dünya yörüngesine çıkaracak. Yüksek Dünya yörüngesinde bulunan mürettebat, yaklaşık 23 saat boyunca Orion’un sistemlerini, içme suyu dağıtıcısını, tuvaletleri ve havadan karbondioksiti uzaklaştıran sistemi kontrol edecek. Astronotlar, fırlatış sırasında giydikleri tulumları çıkarabilecek ve daha rahat kıyafetler giyebilecekler. ICPS, Orion’dan ayrılacak, Dünya’ya doğru yönelerek Pasifik Okyanusu’na düşecek. Yaklaşık 8,5 saat uzayda kaldıktan sonra astronotlar dört saatlik bir uyku molası verecekler. Ardından Orion’un motorlarını ateşleyerek uzay aracını uygun bir yörüngeye yönlendirecekler. Bu yörüngeden Ay’a doğru itki manevrası (TLI) gerçekleştirecekler. Görev üyeleri ayrıca Deep Space Network’teki acil durum iletişimini kontrol edecek ve yaklaşık 4,5 saat daha uyuyabilecekler.
Gün 2
Wiseman ve Glover güne yarım saatlik egzersizlerle başlayacak, Koch ve Hansen ise öğleden sonra egzersiz yapacaklar. Mürettebat, hala yüksek Dünya yörüngesinde olacak ve yaşam destek sistemini test edecek. Daha sonra Koch, Orion’un servis modülü motorunu ateşleyecek ve TLI manevrasını gerçekleştirecek. Uzay aracı, Ay’a doğru bir yörüngeye ve serbest dönüş yörüngesine girecek. Bu yörünge, Orion’un Ay’ı dolaştıktan sonra Dünya’ya dönmesini sağlayacak. Mürettebatı, daha sonra kozmik koşullara uyum sağlamak ve Dünya ile video iletişimi kurmak için ayrılan sakin bir gün bekliyor.
Gün 3
Öğleden sonraki yemeğin ardından Hansen, Orion’un motorlarını kısa bir süre ateşleyecek – bu, başlangıç yörüngesinin ilk üç düzeltmesinden biri olacak. Glover, Koch ve Hansen, kardiyopulmoner resüsitasyon prosedürlerini gerçekleştirecek; Wiseman ve Glover ilk yardım çantası içeriğini kontrol edecek. Koch, Deep Space Network’teki acil durum iletişim sistemini tekrar test edecek.
Gün 4
Yörünge yeniden düzeltilecek. Astronotlar, uçuşun altıncı gününde Ay yüzeyinde fotoğraflayacakları hedefleri gözden geçirecekler. Yaklaşık 20 dakika boyunca mürettebat, Orion’un pencerelerinden gök cisimlerini fotoğraflayacak.
Gün 5
Orion, Ay’ın etki alanına girecek, yani Ay’ın uzay aracına uyguladığı çekim kuvveti, Dünya’nın çekim kuvvetinden daha güçlü hale gelecek. Mürettebat, uzay giysilerini test edecek. Öğleden sonra, Ay’ın yanından geçmeden önce son yörünge düzeltme manevrası gerçekleştirilecek.
Gün 6
Artemis II, bu uçuşun en yakın mesafesine – yaklaşık 6.400 km ile 9.600 km arasında – Ay’a yaklaşacak. Astronotlar, günün çoğunu Ay’dan fotoğraf ve video çekmeye ve gözlemlerini kaydetmeye ayıracaklar.
Gün 7
Sabah Orion, Ay’ın etki alanından ayrılacak. Mürettebat, gözlemleri hakkında bilim insanlarıyla konuşmak için Dünya ile bağlantı kuracak. Öğleden sonra Orion’un motoru tekrar ateşlenecek, bu sefer Dünya’ya doğru yörüngeyi düzeltmek için. Günün geri kalanı, bu uçuşun son uzun dinlenme fırsatı olacak.
Gün 8
Astronotlar, güneş patlamaları gibi durumlarda güçlü kozmik radyasyona karşı prosedürleri kontrol edecekler ve günün sonunda Orion’u manuel olarak kullanma yeteneklerini test edecekler.
Gün 9
Mürettebat, dönüş ve su yüzeyine iniş prosedürlerini tekrar edecek ve uçuş kontrol ekibiyle konuşacaklar. Bir başka yörünge düzeltmesinin ardından astronotlar, tuvalet arızası durumunda atık yönetimi sistemlerini test edecekler. Görev üyeleri, Dünya atmosferine girerken kötü hissetmeyi hafifletmek için kombinezonların altında giyecekleri basınçlı giysileri (ortostatik giysi) deneyecekler. Ani yerçekimi koşullarına dönüş, ani basınç düşüşüne, baş dönmesine ve sersemlik hissine neden olabilir.
Gün 10
Mürettebat, son yörünge düzeltme manevralarını gerçekleştirecek ve kabini fırlatış anındaki durumuna geri getirecek. Ekipman ya saklanacak ya da güvenli bir şekilde sabitlenecek ve uçuş sırasında sökülen koltuklar yerine takılacak. Mürettebat uzay giysilerini giyecek. Servis modülü, mürettebat modülünden ayrılarak ısı kalkanını ortaya çıkaracak. Orion atmosfere girerken kalkan atılacak. Ardından, kapsülü yaklaşık 560 km/saatten 25 km/saate yavaşlatacak paraşütler açılacak. Orion’un, Kaliforniya, San Diego kıyılarındaki Pasifik Okyanusu’na inmesi bekleniyor. NASA ve ABD Donanması ekipleri astronotları burada bekliyor olacak. 🌊
Kaynak : GazetaPrawna
