Hastalar, hekimle paylaştıkları teşhis ve özel bilgilerin korunacağı inancıyla muayenehaneye giderler, ancak Polonya hukuku hekimin sır saklama yükümlülüğünün mutlak olmadığını ortaya koymaktadır. Hekimler, belirli hukuki süreçlerde, kamusal faydanın veya bireyin hayatını koruma gerekliliğinin ağır bastığı durumlarda bu gizliliği kaldırmakla yükümlüdür. Uzman hukukçu Magdalena Sroka, bu gizliliğin sadece tıbbi teşhisleri değil, hastanın ailevi ve finansal sırlarını da kapsadığını belirtmektedir.
Tıbbi Gizliliğin Kapsamı
Birçok hasta, hekimin yalnızca tıbbi dosyaları ve teşhisleri saklamakla yükümlü olduğunu düşünse de, yasal durum bundan çok daha geniştir. Hekim, mesleğini icra ederken edindiği her türlü bilgiyi korumakla yükümlüdür. Buna hastanın finansal durumu veya ailevi sorunları da dahildir.
Hukuk danışmanı Magdalena Sroka, hekimin üçüncü kişilere dair bilgileri de korumak zorunda olduğunu ifade ediyor. Örneğin; genetik veya psikiyatrik hastalıklarla ilgili alınan bir tıbbi öyküde, hastanın aile bireyleri hakkında verdiği bilgiler, dolaylı yoldan edinilmiş olsa dahi hekimin gizlilik yükümlülüğü altındadır.
Hukuki Süreçlerde Gizliliğin Kalkması
Tıbbi gizlilik mutlak değildir ve belirli durumlarda kaldırılabilir. En yaygın durum, ceza mahkemelerinde bir hekimin tanık olarak çağrılmasıdır. Hukuk, adaletin tecellisi için bu bilginin başka yollarla elde edilemediği durumlarda mahkemeye, hekimi bu sır saklama yükümlülüğünden muaf tutma yetkisi vermektedir.
Hayatın Tehlikeye Girdiği Durumlar
Bireyin hayatının veya sağlığının doğrudan tehdit altında olduğu durumlarda, hekimin çevreyi uyarma yükümlülüğü hastanın mahremiyet hakkının önüne geçer. Klasik bir örnek olarak, bulaşıcı bir hastalık taşıyan ancak bunu partnerine açıklamayı reddeden bir hasta durumunda, hekimin bu bilgiyi paylaşma zorunluluğu doğar.
Poznan Temyiz Mahkemesi tarafından alınan bir kararda da vurgulandığı üzere, bulaşıcı hastalık taşıyan bir hasta ile günlük temas halinde olan aile üyelerinin, enfeksiyon riski konusunda açık ve anlaşılır bir şekilde uyarılması bir zorunluluktur.
Hasta Onayı ve Sınırların Belirlenmesi
Hasta, kendisi hakkındaki bilgilerin tek yetkilisi olarak, hekimin sır saklama yükümlülüğünü kaldırma gücüne sahiptir. Bir davada, hastanın onayıyla hekim konuşabilir. Ancak bu onay sınırsız olmak zorunda değildir; hasta, hekimin mahkemede tam olarak hangi bilgileri açıklayabileceğini ve nelerin gizli kalacağını kesin olarak belirleyebilir.
Gizlilik İhlalinin Sonuçları
Hekim, yasal bir dayanak olmaksızın hastanın sırlarını ifşa ederse ağır yaptırımlarla karşılaşabilir. Bu durum, sadece tıbbi odalar önünde disiplin cezalarına değil, aynı zamanda hasta haklarının ihlali nedeniyle tazminat davalarına ve ciddi vakalarda cezai sorumluluğa yol açabilir.
Kaynak : GazetaPrawna
