Orta Doğu’daki savaşın başından beri önemli bir petrol taşıma yolu olan Ormuz Boğazı büyük ölçüde kapalı durumda. Sadece İran petrolü taşıyan bazı gemiler Hindistan ve Çin gibi ülkelere geçiş yapabiliyor. Bu durum, 28 Şubat’tan beri devam eden ABD-İsrail saldırılarına bir misilleme olarak değerlendiriliyor. Axios’un haberine göre, boğazın açılmaması, Trump’ın bir zafer ilan etmesini engelliyor. ABD Başkanı Trump, NATO dahil müttefik ülkelerden destek çağrısında bulunurken, çoğu ülke bu çağrıya olumsuz yanıt verdi.
ABD’nin Müttefiklerinden Destek Talebi Karşılık Bulmadı
Son günlerde ABD Başkanı Trump, NATO üyesi ülkeler de dahil olmak üzere müttefik devletlerden destek istemişti. Axios kaynaklarına göre Beyaz Saray, İngiltere, Fransa, Almanya, İtalya, Avustralya, Kanada, Körfez ülkeleri, Ürdün, Japonya ve Güney Kore’nin, boğazdan geçiş yapan gemileri eskort etmek üzere bir koalisyona katılarak gemi ve diğer kaynaklar sağlamasını talep etmişti. Ancak çoğu ülke, bu konuda angaje olmak istemediklerini belirterek talebi reddetti. Almanya, İtalya ve Japonya gibi ülkeler Washington’ın önerisini geri çevirdi. Trump’ın, bu konuyla ilgili olarak 15 Mart’ta İngiltere Başbakanı Keir Starmer ve Fransa Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron ile görüştüğü belirtiliyor. Kaynaklara göre Starmer olumlu bir yaklaşım sergilerken, Macron’un tereddütlü olduğu ifade ediliyor. Axios’un konuştuğu bir kaynak, “Macron henüz kesin bir ‘hayır’ demedi, ancak şu anda bu ‘hayır’ gibi görünüyor” dedi. ABD Başkanı Trump, müttefiklerinin desteği reddetmesinden duyduğu memnuniyetsizliği dile getirdi.
Trump’ın Sert Açıklamaları ve İran’a Yönelik Tehditler
Çarşamba günü, 18 Mart’ta Donald Trump, Truth Social platformunda Ormuz Boğazı ile ilgili yeni paylaşımlar yaptı. İlk paylaşımında, “Dışarıdaki tüm ‘aptallara’ hatırlatırım, İran yaygın olarak terörizmi destekleyen ülke olarak kabul edilir. Onların faaliyet gösterme yeteneğini hızla ortadan kaldırıyoruz!” ifadelerini kullandı.
Bir sonraki paylaşımında ise, ABD’nin “İranlı terörist devletin kalanını bitirip” boğazın sorumluluğunu boğazı kullanan ülkelere devretmesi durumunda ne olacağını düşündüğünü belirtti. “Bu, ‘angaje olmayan’ ‘müttefiklerimizi’ anında harekete geçirirdi – ve çok hızlı bir şekilde!” diye ekledi.
Anne Applebaum’un analizine göre, mevcut silah, mühimmat, askeri teçhizat tüketim hızı ve lojistik operasyonların kapsamı göz önüne alındığında, Trump’ın Orta Doğu’da harcayacağı para, ABD’nin Ukrayna’ya üç yıl boyunca sağladığı desteğin tutarına üç ayda ulaşacak. [https://wyborcza.pl/magazyn/7,124059,32668428,anne-applebaum-trump-ma-powody-by-domagac-sie-w-iranie-wsparcia.html#s=S.MT-K.C-B.1-L.1.duzy]
Almanya’nın Misyona Katılmama Kararı
Bu arada aynı gün Bundestag’da konuşan Friedrich Merz, Almanya’nın Ormuz Boğazı’nı açma misyonuna asker göndermeyeceğini teyit etti. “Savaş devam ettiği sürece, Ormuz Boğazı’nda serbest seyir sağlamaya yönelik askeri operasyonlara katılmayacağız” dedi.
Merz, “Şu anda ne bir plan (bu operasyon için) ne de Birleşmiş Milletler, Avrupa Birliği veya NATO’dan bir yetki bulunuyor” diye belirtti ve Berlin’in ABD’nin İran’a yönelik saldırısından önce bilgilendirilmediğini ekledi. “Amerika’ya bu yolu seçmemesini tavsiye ederdik” dedi. Ancak Almanya’nın savaşın hızlı bir şekilde sona ermesine yönelik diplomatik çabalara katılabileceğini de vurguladı ve Dışişleri Bakanı Johann Wadephul’un yakın zamanda Orta Doğu’ya yaptığı seyahati işaret etti. Merz, Almanya’nın savaş sona erdikten sonra yeni bir bölgesel düzenin kurulmasına da katkıda bulunabileceğini belirtti.
Merz, Avrupa’nın bu konuda uzlaşmaya varmasının önemini vurguladı. Fransa Cumhurbaşkanı ve İngiltere ile İtalya başbakanlarıyla sürekli temas halinde olduğunu söyledi. Aynı zamanda, İran ile bir savaşın Almanya-ABD ilişkilerini zedelemek istemediğini belirtti. “Washington ile ortak noktalar arıyoruz. ABD’nin önemli hedeflerini paylaşıyoruz. Ancak partnerlerimize nasıl baktığımızı ve farklı çıkarlarımızın nerede olduğunu dürüstçe söylemekten kaçınmamalıyız” diye açıkladı. Onun görüşüne göre, ABD ile ortaklık “buna dayanabilmeli”, aksi takdirde ortaklıktan söz edilemez. “Avrupa, savaşın bir an önce sona ermesini istiyor” diye vurguladı.
Kaynak : Gazeta