Polonya İstatistik Ofisi bomba gibi rakamlar açıkladı. 2025’in üçüncü çeyreğinde ekonomi %3,7 büyüdü! Üç yılın en yüksek seviyesi.
Avrupa’da durum ne?
Verilerini açıklayan 16 AB ülkesi arasında Polonya ikinci sırada. Birinci kim? İrlanda.
AB ortalaması ne biliyor musunuz? %1,5!
Yani Polonya, Avrupa ortalamasının iki katından fazla hızlı büyüyor.
İkinci çeyrekte ne kadardı?
%3,3. Yani ivme artıyor, yavaşlamıyor.
Mevsimsel faktörler düzeltildiğinde çeyreklik büyüme %0,8 – uzun yılların ortalamasına yakın.
Büyümenin motoru ne?
Tüketim! İnsanlar harcıyor. Perakende satışlar üçüncü çeyrekte geçen yıla göre %4,3 arttı. Hizmet üretimi Temmuz’da %6,4, Ağustos’ta %5,6 yükseldi.
Sadece tüketim mi?
Hayır. Sanayi üretimi de hızlanıyor, özellikle yatırım malları sektöründe. Yatırımlar da üçüncü çeyrekte önceki aylara göre daha iyi performans gösterdi.
Stokların GSYİH’ya katkısı pozitif. Net ihracat negatif ama her ikisi de nötr değerlere yaklaşıyor.
2025 yılı tahmini:
Analistler tüm yıl için %3,6 büyüme öngörüyor.
Neden böyle büyüyor?
- Merkez Bankası faiz indirimleri yapıyor
- Enflasyon istikrarlı
- AB fonları geliyor
- Dış risklere karşı dayanıklı
S&P kredi derecelendirme kuruluşu Kasım’da Polonya’nın notunu korudu, istikrarlı görünüm vurguladı.
Uzmanlar diyor ki: “Güçlü büyüme perspektifleri ve makroekonomik dengesizliklerin olmaması, artan savunma harcamaları ve kamu maliyesi zorlukları karşısında kritik olacak.”
Şimdi Türkiye’ye bakalım:
Türkiye 2024’ün ikinci çeyreğinde %2,5 büyüdü (TÜİK verisi). Üçüncü çeyrek henüz açıklanmadı ama tahminler %3 civarında.
Polonya: %3,7 Türkiye: ~%3 (tahmin)
Ama işin püf noktası şurada:
Polonya’da büyüme sağlıklı. Tüketim artıyor, yatırımlar artıyor, sanayi güçleniyor, enflasyon düşük, faizler iniyor.
Türkiye’de? Büyüme var ama hangi bedelle? Enflasyon %50’lerin üzerinde, faizler %50, TL değer kaybediyor, vatandaşın alım gücü eriyor.
Polonya’da adam %3,7 büyüme görünce sevinemez çünkü İrlanda %5 büyüyordur.
Bizde %3 büyüme görünce “harika, müthiş” deniliyor. Ama vatandaş markette ne yapacağını şaşırıyor.
Bir de şu var:
Polonya AB ortalamasının iki katı hızla büyüyor ve “piyasalar istikrarlı, makroekonomik dengesizlik yok” deniyor.
Bizde her şey “kontrol altında, programımız yolunda, sabırlı olun” söylemleriyle..