Polonya Sejm’i (Parlamentosu), Cumhurbaşkanı Karol Nawrocki’nin 27 Şubat tarihli Ceza Muhakemesi Kanunu ve diğer yasal düzenlemelerdeki kapsamlı değişikliklere yönelik vetosunu reddetme önerisini cuma günü oylayacak. Değişiklikler, yasa dışı delillerin kullanımının yasaklanması, geçici tutukluluğun sınırlandırılması ve şüpheli statüsünün gözaltı anından itibaren geçerli olmasını içeriyor. Cumhurbaşkanı Nawrocki, yeni düzenlemelerin ceza yargılamasını zorlaştırabileceğini ve vatandaşların güvenliğini tehlikeye atabileceğini savunarak vetoyu kullanmıştı. Adalet Bakanı ise oylamanın “dürüstlük testi” olacağını ve kimin adil bir ceza yargılaması istediğini göstereceğini belirtti.
Cumhurbaşkanı Nawrocki’nin Veto Gerekçesi
Cumhurbaşkanı Karol Nawrocki, 13 Mart’ta vetoyu uyguladı. Sözcüsü Rafał Leśkiewicz, yeni düzenlemelerin ceza yargılamasını zorlaştırabileceğini ve bunun da vatandaşların menfaatlerine ve devletin güvenlik sağlama yükümlülüğüne aykırı olacağını belirtti. Vetoda, bazı yeni düzenlemelerin netlikten ve sistem bütünlüğünden yoksun olduğu da vurgulandı.
Adalet Bakanı Żurek’ten Açıklama
Adalet Bakanı Żurek, Sejm’de cuma günü “dürüstlük testi”nin yapılacağını, bu testin hükümete değil, Cumhurbaşkanı’na değil, vatandaşlara yönelik olduğunu ifade etti. Żurek, vetonun reddedilmesi yönündeki oylamanın, kimin adil bir ceza yargılaması istediğini ve kimin “kısayollara başvuran” bir devleti savunmayı tercih ettiğini göstereceğini belirtti.
Reformun Amacı ve Eleştiriler
Adalet Bakanı, veto edilen değişikliğin kimseyi “korumak” gibi bir amacı olmadığını, geçici tutukluluğun kötüye kullanımını sınırlamak, mevzuatı düzenlemek ve “devlete karşı mücadelede vatandaşın haklarını güçlendirmek” olduğunu vurguladı. Bakan, reformun etrafındaki “politik gürültünün” de bu nedenle ortaya çıktığını savundu. Żurek, “Fakteler üzerine bir tartışma yerine, pedofiller, teröristler, sınır ve yalanlarla dolu bir torbaya sığdırılabilecek her şeyle korkutma taktiği uygulandı. Bu eski bir yöntem. Daha adil kurallara karşı argümanlar olmadığında, korkuyla oynamaya başlarlar” dedi.
Oylama ve Siyasi Durum
Adalet Bakanı, oylama öncesinde her partinin “vatandaşın ve haklarının yanında mı yoksa önceki yönetim tarafından kötüye kullanılan baskıcı yasaların yanında mı” sorusunu cevaplamak zorunda kalacağını belirtti. Żurek, ekonomik özgürlükten, bireysel özgürlükten ve bağımsızlıktan bahseden partilerin, gerçekte “Nowogrodzka’daki (iktidar partisinin genel merkezi) kısa bir ipte mi” olduğunu sorguladı.
Ceza Muhakemesi Kanunu Reformu
Parlamentoda kabul edilen düzenlemeler, 2024’ten bu yana Sejm’de sunulan hükümet, komisyon ve milletvekili tasarılarının sonucuydu. Ceza Muhakemesi Kanunu’nun 1997’de yürürlüğe girmesinden bu yana “en büyük, hatta en kapsamlı” ceza muhakemesi reformu olarak nitelendirildi. Cumhurbaşkanı’nın vetosunun reddedilmesi için, milletvekillerinin en az yarısının katılımıyla üçte beş çoğunluk gerekmektedir.
Kaynak : Gazeta