Polonya’da genel emeklilik yaşına ulaşan bireylerin, kısa çalışma sürelerinin emekli maaşı almalarına engel olup olmayacağı konusu merak ediliyor. Polonya mevzuatına göre, emeklilik yaşına gelmiş ve en az bir gün prim ödemiş her birey ZUS üzerinden emeklilik hakkı kazanmaktadır. Ancak kısa çalışma süresi, devlet tarafından sağlanan asgari emekli maaşı garantisini kapsamamakta ve ödemeler yalnızca biriken sermaye üzerinden gerçekleştirilmektedir.
ZUS ve Emeklilik Hakkı
Polonya’da emeklilik hakkı, sisteme prim ödenen ilk günden itibaren kazanılır. Erkekler için 65, kadınlar için 60 yaşın doldurulması, ZUS tarafından emeklilik başvurusunun olumlu değerlendirilmesi için yeterli yasal kriterdir. Çalışma süresinin kısa olması, emekli statüsü kazanmaya bir engel teşkil etmez.
Çalışma Süresi ve Asgari Emekli Maaşı İlişkisi
Kısa çalışma süresi, finansal açıdan önemli bir kısıtlamayı beraberinde getirir. 1 Mart 2026 itibarıyla 1901,71 PLN brüt olarak belirlenen asgari emekli maaşı hakkından yararlanabilmek için yasaların öngördüğü prim süresini tamamlamış olmak gerekmektedir. 5 yıllık çalışma süresine sahip olanlar için devlet tarafından asgari maaşa tamamlayıcı bir ödeme yapılmamakta, yalnızca kişinin kendi hesabında biriken sermaye üzerinden ödeme gerçekleştirilmektedir.
Ödeme Miktarları Nasıl Hesaplanır?
Emekli maaşının miktarı, tamamen ZUS hesabında biriken sermayeye bağlıdır. Kurum, değerlemesi yapılmış primleri ve varsa başlangıç sermayesini toplayarak, GUS tarafından belirlenen beklenen yaşam süresi aylarına böler. 5 yıllık asgari ücretli bir çalışma geçmişiyle emekli olan bir erkek ortalama 280-320 PLN, bir kadın ise 240-270 PLN brüt aylık ödeme alabilmektedir. Gerçek rakam, geçmiş yıllardaki kazançlara göre değişiklik gösterir.
Ek Haklar ve Başvuru Süreci
Emekli statüsü kazanmak, aylık düşük tutarlı ödemelerin yanı sıra bazı ek sosyal hakları da beraberinde getirir. 13. ve 14. maaş ödemeleri, ZUS’tan herhangi bir tutarda emekli aylığı alma hakkı olan tüm vatandaşlar için geçerlidir. Ayrıca emekliler, ulaşım indirimleri ve ücretsiz ilaç gibi yaşlılara özel imkanlardan yararlanabilirler. Emeklilik başvurusu, eZUS portalı üzerinden elektronik olarak veya şahsen yapılmalıdır.
Kısa Çalışma Süresinde Emekli Maaşını Artırma Yolları
Düşük emekli maaşına mahkum olmamak adına, emeklilik yaşına gelindikten sonra çalışmaya devam etmek bir seçenektir; her ek ay, biriken sermayeyi ve dolayısıyla maaşı artırır. Ayrıca, 1999 yılından önce çalışmış olanların başlangıç sermayesi hesaplaması için gerekli belgeleri ZUS’a sunduklarından emin olmaları önem taşır.
Kaynak : GazetaPrawna
