Polonya Yüksek İdare Mahkemesi (NSA), 2025 yılı sonlarında verdiği kararla, yurt dışında yaşayan ancak Polonya’da kayıtlı televizyon cihazı bulunan vatandaşların abonelik ücreti ödeme yükümlülüğünün devam ettiğine hükmetti. Mahkeme, cihazın kullanılmıyor olması veya sahibinin uzun süredir ülkede bulunmamasının bu yasal sorumluluğu ortadan kaldırmadığını belirtti. Kayıtlı ve çalışır durumda bir cihazın varlığı, yasal olarak hizmetten yararlanma potansiyeli oluşturduğu gerekçesiyle vergi yükümlülüğünü doğurmaktadır.
Uzun Süreli Hukuki Mücadele
Bir vatandaş, 2001 yılında kayıt ettirdiği radyo ve televizyon cihazları için 2007 yılı sonuna kadar ödeme yapmış, ardından 2008-2019 yılları arasında yurt dışında yaşadığı gerekçesiyle ödemeleri durdurmuştur. Poczta Polska’nın yıllar sonra geçmişe dönük alacaklar için icra takibi başlatması üzerine konu, 2022 yılında Gliwice’deki Wojewódzki Sąd Administracyjny’ye (WSA) taşınmış, nihai karar ise NSA tarafından verilmiştir.
“Kullanmıyorum, Ödemiyorum” Savunması Yetersiz Kaldı
Söz konusu davada davacı, yasaların cihazın kullanımı için ücret ödenmesini öngördüğünü, yurt dışında bulunması nedeniyle cihazları kullanmasının fiilen mümkün olmadığını savunmuştur. Ancak ne WSA ne de NSA, bu savunmayı yasal bir gerekçe olarak kabul etmiştir.
Kayıt ve Teknik Yeterlilik Esas Alınıyor
Mahkemeler, abonelik ücreti yükümlülüğünün cihazın kayıtlı ve teknik olarak çalışır durumda olmasından kaynaklandığına karar vermiştir. NSA, bu ücretin idari bir karara gerek kalmaksızın, kayıt işleminin ardından yasalar gereği otomatik olarak doğan kamusal bir yükümlülük olduğunu açıklamıştır. 21 Nisan 2005 tarihli kanun ve KRRiT tarafından yıllık olarak belirlenen düzenlemeler bu ödemenin temelini oluşturmaktadır.
Emigrasyon, Yasal Yükümlülüğü Kaldırmıyor
Yurt dışında ikamet etmek, cihazın eksikliği veya arızası anlamına gelmediği gibi, resmi kaydı sonlandırmak yerine de geçmemektedir. Mahkeme, fiili izleme durumundan ziyade program alma kapasitesinin (cihazın teknik yeterliliğinin) esas alındığını vurgulamıştır. Abonelikten muaf olmak için cihazın usulüne uygun şekilde kaydının silinmesi şarttır.
İspat Yükü Abonenin Sorumluluğunda
Mahkeme, alacaklı tarafın zaman aşımı sınırlaması olmaksızın talepte bulunabilmesi nedeniyle, cihazın kaydının silindiğine dair kanıtların saklanması sorumluluğunun vatandaşa ait olduğunu belirtmiştir. NSA, bu kararıyla önceki mahkeme hükümlerini onamış ve yerleşik hukuki çizgiyi korumuştur.
Abonelik Tuzağından Kaçınmak İçin Tavsiyeler
Yurt dışına uzun süreliğine çıkan vatandaşlar için yasal süreçler konusunda şu uyarılar öne çıkmaktadır:
Cihazı (radyo veya televizyon) mutlaka resmi olarak kayıttan düşürün. Televizyon izlemiyor olmak veya ülke dışında bulunmak, kayıtlı cihaz olduğu sürece ücret yükümlülüğünü bitirmez.
Kaynak : GazetaPrawna