Oleśnica’daki hastanede Dr. Gizela Jagielska tarafından gerçekleştirilen kürtaja ilişkin soruşturmanın kapatılmasına dair kararında, Cumhurbaşkanı Andrzej Duda’nın danışmanı gibi kişilere atıfta bulunuldu. Gazeta.pl için yazan anayasa hukuku uzmanı Dr. Kamil Stępniak, kararın içeriğini analiz ederken, Polonya’daki kürtaj hakkı standartlarını belirleyebilecek öncü bir hukuki analize imkan tanıyacak bir fırsatı kaçırdığını belirtiyor.
Olayın Merkezi: Oleśnica’daki Gebelik Sonlandırması
Grzegorz Braun, 9 Nisan 2024’te (tam tarihi kaynakta geçmiyor, ancak context üzerinden) Oleśnica’daki bir hastanaya girerek gebelik sonlandırması yapan doktor Gizela Jagielska’yı hedef aldı. Braun, “Szczęść Boże i ratuj się kto może” diyerek, bu merkezde “yasa dışı kürtajlar” yürütüldüğünü iddia etti.
Polonya’nın tartışmalı kürtaj yasası uyarınca, sadece annenin sağlığını ciddi şekilde tehlikeye atan durumlarda gebelik sonlandırma mümkün. Braun ve destekçileri, 36. haftada yapılan müdahalenin bu yasayı ihlal ettiğini savundu. Jagielska’yı “meslekten ihmal” suçlamasıyla hedef aldı.
Tıbbi Detaylar ve Nedenler
Kadın (Anita olarak biliniyor), 6. haftada hamile kaldığını doğruladı. 15 Temmuz 2024’te yapılan prenatal taramada; bebeğin uyluk ve kollarda kemik deformasyonları, kalp anomalileri ve COL1A1 genindeki patojenik mutasyon (omurga kemiği kırıklığı, Ehlers-Danlos sendromu, Caffey hastalığı gibi ciddi riskler taşıyan) tespit edildi. 16 Ekim’deki konsilyumda “stabil” olduğu kararlaştırıldı.
Kadın, 17 Ekim’de artık psikiyatri müdahalesi gerektiren durumdaydı. Hastaneden ayrılıp Oleśnica’ya gitti. 30 Ekim 2024’te, 36. haftada, yasal temellere dayanan kürtaj uygulandı. Prokuratura, müdahalenin annenin “yaşamını veya sağlığını ciddi şekilde tehlikeye atan” nedenlerle yapıldığını doğruladı.
Grzegorz Braun Müdahalesi
Braun, dikkat çekmek için bu eylemlere yatkın. Şampanya şamdanlarını söndürme gibi gündemi meydana getiren eylemleri, sonrasındaki anketlerle başarı olarak nitelendirildi. Oleśnica’da “ülkenin vicdanı” pozisyonunda hareket ederek Jagielska’yı meslekten men edip “cezalandırılmasını” talep etti. “36. haftada kürtaj” iddiasına dayanarak hastanede “yasaklı eylem” yaşandığını öne sürdü.
Özel şahıslar, prokuraturaya “kasten öldürme”, “sahte belge düzenleme”, “kadınları kürtaja ikna etme” suçlamalarıyla çok sayıda suç duyurusunda bulundu. Prokuratura, bu kişilerin hastane kayıtlarına veya doktor ifadelerine ulaşamadığını açıkladı.
Prokuraturanın Tutarlı Kararı
2 Aralık 2025’te Oleśnica Cumhuriyet Başsavcılığı, Gizela Jagielska hakkında soruşturmayı kapattı. Karar, Anayasa’nın 38. maddesinin (insan yaşamının koruması) prenatal dönemde mutlak güvence sağlamadığını, ancak diğer anayasal haklarla çelişebileceğini vurguladı. Prokuratura, “sanığın eylemi, anayasal koruma kapsamına girmiyor” dedi.
Prokuratura, Jagielska’nın kararı yasal temellere dayandığını, kadını kürtaja ikna etmediğini, belgeyi sahteleştirmediğini belirtti. Doktor ve eşinin Oleśnica hastanesindeki sözleşmesi yenilenmedi. Beata Kempa, “Bana Allah’a ve dua edenlere teşekkür ediyorum, şehrimizde gün doğsun” diyerek durumu kutladı.
Soruşturmanın Geleceği
Yargıtay Başkanı Małgorzata Manowska’nın, Oleśnica İtfaiyesi’nin kararına itirazı bekleniyor. Bu, davanın sona ermediğinin işareti. Kolektyw Legalna Aborcya, soruşturma dosyasına erişimi sağlayan kuruluş. Dava, Polonya’daki kürtaj yasalarının ve anayasal yorumların sınırlarını hala tartışmaya açıyor.
Braun, prokurator kararını tanımadığını açıkladı. Jagielska’yı hapise atma çabası sürüyor. “Toplum vicdanı”, prokuratorun hukuki çıkarımını “yavaş ve yetersiz” buldu. Ancak somut deliller, doktorun eyleminin kanunla örtüştüğünü gösteriyor.
