Polonya’da yeni bir staj yasası tasarısı, stajyerlerin iş sözleşmesiyle çalışmasını ve asgari ücretin en az %65’ini almasını öngörüyor. Tasarı, daha önce öngörülen sivil hukuk sözleşmesi uygulamasından vazgeçerek stajyerlerin haklarını güçlendirmeyi amaçlıyor. Ayrıca, geçici iş ajansları aracılığıyla stajyer yönlendirilmesi yasaklanırken, çalışma saatleri ve iş güvenliği düzenlemeleriyle ilgili detaylar sadeleştirildi. Yasa tasarısının 1 Ocak 2027’de yürürlüğe girmesi bekleniyor.
Staj Sözleşmelerinde İş Hukuku Esası
Yeni yasa tasarısı, stajyerlerin temel haklarını korumak amacıyla stajların genellikle iş sözleşmesi temelinde yürütülmesini öngörüyor. Tasarının ilk halinde sivil hukuk sözleşmesi öngörülmüş olsa da, bu durumun suistimallara yol açabileceği endişesiyle bu uygulamadan vazgeçildi. Tasarı, bir kişinin işveren gözetiminde belirli bir yerde ve zamanda çalışıyorsa, sözleşmenin adından bağımsız olarak çalışan olarak kabul edilmesi ilkesini benimsiyor.
Kapsam Dışında Kalan Staj Türleri
Yasa tasarısı, tüm staj türlerini kapsamayacak. Öğrenci stajları, okul stajları, iş ve iş bulma kurumları tarafından düzenlenen stajlar ve hukuk veya tıp gibi regüle mesleklerdeki stajlar tasarı kapsamı dışında tutuluyor. Bu durum, yeni düzenlemelerin özellikle açık piyasada faaliyet gösteren stajlara odaklanacağı anlamına geliyor.
Asgari Ücret Garantisi ve Maaş Düzenlemeleri
Tasarı, stajyerlerin maaşları konusunda da önemli değişiklikler getiriyor. İlk taslakta stajyerlere ödenecek ücretin ortalama maaşın %35 ila %100’ü arasında değişmesi öngörülmüştü. Ancak yeni tasarıda bu oran, asgari ücretin en az %65’i olarak belirlendi. Kısmi zamanlı stajlarda ise ücret, çalışma süresine orantılı olarak hesaplanacak.
Geçici İş Ajansları Aracılığıyla Staj Yasağı
Yasa tasarısında yer alan önemli bir yenilik, geçici iş ajansları aracılığıyla stajyer yönlendirilmesinin tamamen yasaklanması. Bu düzenleme, stajların aracıların değil, doğrudan işveren-öğrenci ilişkisi üzerinden yürütülmesini amaçlıyor. Yasağa uyulmaması durumunda 3.000 ila 30.000 zł arasında para cezası uygulanacak.
Çalışma Saatleri ve İş Güvenliği Düzenlemelerinde Sadeleştirme
Tasarı, önceki versiyonlara göre daha sade bir yapıya sahip. Daha önce stajyerlerin çalışma saatleri (günde en az 4 saat, en fazla 8 saat ve haftada ortalama 40 saat) ve engelli stajyerler için özel düzenlemeler gibi detaylı hükümler kaldırıldı. Benzer şekilde, izin hakları ve işverenlerin staj organizasyonuyla ilgili yükümlülükleri (çalışma ortamı, sağlık kontrolleri, iş güvenliği eğitimleri) de tasarıdan çıkarıldı. Bu durum, stajların iş sözleşmesi kapsamında yürütülmesiyle genel iş hukuku düzenlemelerinin geçerli olacağı varsayımına dayanıyor.
Sözleşme Şartlarında Basitleştirme
Staj sözleşmelerine ilişkin düzenlemeler de sadeleştirildi. İlk taslakta sözleşmede yer alması gerekenler (çalışma saatleri, ücret miktarı vb.) detaylı bir şekilde belirtilmişti. Güncel taslakta ise bu unsurların listesi kısaltılmış ve daha genel ifadeler kullanılmış. Sözleşmenin feshi ve uzatılmasına ilişkin özel hükümler de kaldırıldı.
Geçerlilik Tarihi ve Mevcut Düzenlemelerle Uyum
Yasa tasarısının 1 Ocak 2027 tarihinde yürürlüğe girmesi ve mevcut çıraklık uygulamalarını değiştirmesi bekleniyor. Önceki taslak, yasanın Resmi Gazete’de yayımlanmasından 6 ay sonra yürürlüğe gireceğini öngörüyordu.
Kaynak : GazetaPrawna