Polonya Anayasa Mahkemesi’nde (TK) altı boşluk oluştu. Bu boşlukların bazıları 2024 yılının Aralık ayında açıldı. PiS, Sejm’in seçim kurallarını ve başkanın yemin kabul zorunluluğunu yasal olarak sorguladı. Seçim süreci 11 Mart’a kadar başvuru kabul edecek şekilde planlandı; PiS adayları ve Sejm adayları listesi hazırlandı.
Boşlukların Oluşumu
TK’da altı boşluk bulunmakta; bazıları 2024 yılının Aralık ayında açıldı. Ruling coalition, yeni üyelerin atanmasına önce isteksiz davranmıştı. Ancak, son yılın sonunda Krystyna Pawłowicz’in emekli olmasıyla birlikte boşluklar artmaya başladı. Ruling coalition, mevcut parlamento döneminin bitişinden önce çoğu mandayı doldurabileceğini fark etti. Toplamda dokuz boşluk var; üçü 2025 başında TK’dan ayrılacak: Andrzej Zielonacki, Justyn Piskorski ve Jarosław Wyrembak.
PiS’in Yasal İddiaları
2024 yılının Şubat ayında PiS milletvekilleri, Anayasa Mahkemesi üyelerinin statüsünü düzenleyen kanunun bazı maddelerini TK’ya başvurarak itiraz etti. İddialar, Sejm’in düzenlemeleriyle belirlenen seçim ilkelerinin yanı sıra, başkanın Sejm tarafından seçilen yeni hakimlerden yemin almasını zorunlu kılan 4. maddeyi de kapsıyordu. TK, 17 Mart’ta PiS’in talebini inceleyecek, ancak 9 Mart’teki başvuruya da öncelik verebilir.
Seçim Süreci ve Adaylar
Sejm, 9 Mart’da Seçim Komisyonu başkanının kararına göre 11 Mart, Çarşamba günü 12:00’a kadar altı yeni hakim için başvuru kabul edecek. Ruling coalition, altı avukat adayını belirledi: Krystian Markiewicz, Anna Korwin‑Piotrowska, Maciej Taborowski, Magdalena Bętkowska, Marcin Dziurda ve Dariusz Szostek (Polska 2050 tarafından önerildi). PiS ise Prof. Artur Kotowski, MP Marek Asta ve Dr. Michał Skwarzyński’yi aday olarak sunmayı planlıyor.
Oylama ve Yemin Sorunu
TK, PiS’in 2015’teki örneği gibi başkanın yemin kabulünü reddetme ihtimalini değerlendirecek. 2015 yılında Başkan Duda, Sejm tarafından seçilen üç hakimi yemin kabul etmeyi reddetti. PiS, yemin yerine yazılı yemin veya ulusal meclis önünde yemin gibi alternatifleri gündeme getirdi. Prof. Ewa Łętowska, 2024’te önerilen yeni TK kanununda yemin yazılı olarak yapılabileceğini ve noterden onaylanarak Sejm başkanına teslim edilebileceğini belirtti.
Kriz ve Gelecek Planları
Koalicja 15 października, başkan Nawrocki’nin engellerine rağmen TK’yı doldurmayı hedefliyor. Başkan Święczkowski’nun yeni hakimlerin mahkeme içinde görev yapmasını engelleme ihtimali de gündemde. Sejm, bu hafta özel bir karar alarak Święczkowski’nin TK’yi yönlendirme yetkisini sorgulamayı planlıyor. 2015’ten bu yana süregelen TK krizinin devam ettiği belirtiliyor.
Kaynak : Gazeta
