Ukrayna için ateşkese ve barışın sağlanmasına yönelik güvenlik garantileri ile barış gücünün nasıl organize edileceği, hangi aktörlerin katılacağı ve bu mekanizmanın işleyiş biçimi üzerinde durulmaktadır.
Güvenlik Garantisi Sorunu
Ukrayna için barış görüşmelerinin en kritik meselesi, ülkenin gelecekte Rusya tarafından yeniden saldırıya uğramamasının nasıl garanti edileceğidir. Bu garantiler, Rusya için bir sonraki saldırının bedelinin çok yüksek olmasını sağlayacak kapsamlı askeri destek anlamına gelmektedir.
ABD’nin Rol Değişimi
ABD Başkanı Donald Trump, Ukrayna güvenliğinin artık Avrupa’nın sorumluluğunda olduğunu belirterek, ABD’nin silah ve teçhizat sağlayacağını, maliyetini ise diğer ortakların üstleneceğini açıkladı. Bu yaklaşım, eski düzende ABD’nin öncü rolüyle tezat oluşturuyor.
Berlin Zirvesi ve Güvenlik Planı
15 Aralık 2025’te Berlin’de düzenlenen görüşmelere Alman Şansölyesi Friedrich Merz başkanlık etti. Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelenski ile ABD temsilcileri Steve Witkoff ve Jared Kushner’ın katıldığı zirvede, ateşkes sonrası Avrupa önderliğinde, ABD destekli bir güvenlik gücü oluşturulması kararlaştırıldı. Merz, bu güçlerin NATO’ya yakın olacağını ve Ukrayna’nın hava sahası ile deniz erişimini koruyacağını vurguladı.
NATO Benzerliği ve Ülkeler
Zelenski, ABD’nin NATO’nun 5. maddesi kapsamında benzer güvenceler sunma niyetini açıkladı. Ancak bu planın hangi ülkelerin hangi hizmetleri sunacağına dair somut detaylar henüz netleşmedi. Almanya, Fransa, Birleşik Krallık, Polonya, İtalya, Danimarka, Finlandiya, Hollanda, Norveve ve İsveç’in imzaladığı açıklamaya rağmen, Almanya’da hükürt çevrelerinde asker gönderimi konusunda temkinli yaklaşımlar sürüyor.
Rusya’nın Tutumu
Rusya, NATO askerlerinin anlaşmazlık konusu topraklarda varlığına kesinlikle karşı çıkıyor. Devlet Başkanı Vladimir Putin, bu konudaki sert tavrını korudu. Merz de Putin’in “hayır” diyebileceğini ancak belirli bir noktada “evet” demek zorunda kalacağını belirtti. Rusya’nın bu garantilere onay vermesi için somut bir yol henüz öngörülmedi.
Sorunlar ve Belirsizlikler
Şu aşamada ateşkes ve güvenlik anlaşması için net adımlar bulunmuyor. Noel öncesi ateşkes beklentisi her geçen gün gerilese de, ABD ve Avrupa’nın eski sert tutumlarında yumuşama eğilimi gözlemleniyor. Demilitarize bölge gibi detay planlar için erken olduğu, öncelikle ateşkesin sağlanması gerektiği belirtiliyor.
Kaynak
Almanya Dışişleri Bakanlığı’nın açıklamalarına göre, zirve sonuçları ve gelişmeler Deutsche Welle’de yer almıştır.
