Polonya’da 1 Mayıs 2026 tarihinde yürürlüğe giren yeni düzenlemeler, özel sektör çalışanlarının kıdem sürelerinin hesaplanma biçimini değiştiriyor. Artık belirli şartlar altında sözleşmeli çalışma, ticari faaliyet veya yurt dışı çalışma süreleri, çalışanın toplam hizmet süresine dahil edilebilecek. Bu değişiklikler, çalışanların yıllık izin haklarını ve işten çıkarma süreçlerindeki ihbar sürelerini doğrudan etkileyebilir.
Kıdem Süresi ve İhbar Tazminatı İlişkisi
Yeni düzenlemelerle birlikte, özel sektörde çalışanların kıdem süresine; sözleşmeli çalışma (umowa zlecenia), ticari faaliyet veya yurt dışında geçen çalışma süreleri eklenebiliyor. Ancak, ihbar süresinin uzunluğu konusunda kritik bir ayrım bulunmaktadır. Çalışanların ihbar süresi belirlenirken sadece “kurumsal kıdem” (staż zakładowy) yani mevcut işverene bağlı çalışılan süre esas alınır. Dolayısıyla, sözleşmeli çalışma sürelerinin ihbar süresine etki edebilmesi için bu çalışmanın aynı işveren bünyesinde gerçekleşmiş olması şarttır.
İhbar Süresinde Üç Ay Kuralı
İş Kanunu’na göre ihbar süresinin uzunluğu, aynı işverene bağlı çalışma süresine dayanmaktadır. Çalışan, geçmişteki sözleşmeli çalışma sürelerinin dahil edilmesiyle toplam kıdemini 3 yılın üzerine çıkarırsa, 3 aylık ihbar süresinden yararlanma hakkı kazanabilir. Bu durum, çalışanın işten ayrılma sürecinde gelir güvencesini artırabilir.
Geçiş Süreci ve Devam Eden Sözleşmeler
1 Mayıs 2026 tarihi itibarıyla halihazırda ihbar süresi işlemekte olan çalışanlar için mevcut kurallar geçerliliğini korumaktadır. Bu tarihten önce başlayan ihbar süreçlerinde, yeni kıdem hesaplama kuralları uygulanmaz ve ihbar süresi değişmez. Belirleyici olan husus, ihbarın tebliğ edildiği tarihtir.
Belgelendirme Süreci ve Yükümlülükler
Yeni kıdem sürelerinin dikkate alınması için inisiyatif çalışandadır. Çalışan, geçmiş çalışma sürelerini belgelemekle yükümlüdür. Temel belge ZUS tarafından sağlanan sigorta prim ödeme kanıtlarıdır. Ancak ZUS verilerinin bulunmadığı durumlarda (örneğin 26 yaş altı öğrencilik dönemi sözleşmeleri), kişi bu süreyi faturalar, banka dekontları, vergi belgeleri veya yurt dışı çalışma belgeleri ile kanıtlayabilir.
Belge Sunumu İçin Kritik Süre
1 Mayıs 2026 tarihinde mevcut bir işverene bağlı olan çalışanlar, kıdemlerini etkileyecek belgeleri sunmak için 24 aylık bir süreye sahiptir. Bu süre 1 Mayıs 2028 tarihinde sona ermektedir. Belirtilen tarihe kadar belgelendirilmeyen geçmiş süreler, kıdem hesabına dahil edilmeyecektir. 1 Mayıs 2026 tarihinden sonra işe girenler için ise bu 24 aylık süre kısıtlaması bulunmamakla birlikte, iş hukuku alacaklarının 3 yıl içinde zaman aşımına uğraması nedeniyle belgelerin gecikmeden sunulması önerilmektedir.
Kaynak : GazetaPrawna
