ABD Başkanı Donald Trump, Fransa’nın Evian-les-Bains kentinde düzenlenen G7 zirvesinin ardından yaptığı açıklamada, İran ile varılan mutabakatın temelinde küresel bir ekonomik felaketi önleme arzusunun yattığını belirtti. Hürmüz Boğazı’nın kapatılmasının yaratacağı enerji krizine dikkat çeken Trump, barış ihtimalinin borsa üzerinde olumlu bir etki yarattığını ifade etti. Anlaşmanın imzalanmasının Perşembe veya Cuma günü gerçekleşebileceğini duyuran ABD Başkanı, İran’ın anlaşma şartlarına uymaması halinde askeri müdahale seçeneğinin masada kalmaya devam edeceği uyarısında bulundu.
Hürmüz Boğazı ve küresel enerji krizi endişesi
Başkan Trump, İran ile vardığı mutabakatın arka planında ekonomik gerekçelerin yattığını gizlemedi. Trump, “Tek bir şeyi görmek istemedim: ekonomik bir felaket. Eğer işler böyle devam etseydi, bu yaşanabilirdi. Biliyorum ki barış olasılığı üzerine ne zaman konuşsak, borsa bir roket gibi yükseldi, asla düşmedi” ifadelerini kullandı. ABD Başkanı, askeri bir çatışmanın süresinin belirsizliğini ve bunun Hürmüz Boğazı’nın erişilebilirliği üzerindeki kalıcı olumsuz etkilerini de vurguladı.
ABD’nin İran’a yönelik tehditleri ve uygulama şartları
Trump, anlaşmaya rağmen İran’ın taahhütlerine sadık kalmaması durumunda bombardımanlara geri dönüleceğini belirterek, “bombalarla yapılabileceklerin inanılmaz olduğunu” söyledi. Anlaşmanın imzalanması konusunda kesin bir takvim vermekten kaçınan Trump, kendisinin İran’a karşı Barack Obama dahil herkesten daha sert bir tutum sergilediğini savundu.
İsrail, Lübnan ve bölgesel ilişkiler
İsrail ile iş birliğine vurgu yapan Trump, Başbakan Benjamin Netanyahu’ya Lübnan’daki operasyonları konusunda telkinlerde bulunduğunu açıkladı. Trump, “Lübnan konusunda küçük bir görüş ayrılığımız var. Ona biraz daha temkinli yaklaşabileceğini, Hezbollah tarafı bir binaya girdi diye her seferinde binayı yıkmanın gerekmeyebileceğini söyledim” dedi.
Ekonomik yaptırımlar ve balistik füze tartışmaları
Anlaşmanın uygulanması için herhangi bir mekanizmaya ihtiyaç duyulmadığını iddia eden Trump, İran’daki elit kesimden birçok ismin etkisiz hale getirilmesiyle rejimde bir “değişim” yaşandığını öne sürdü. Ayrıca, İran’ın dondurulmuş varlıklarının iadesinin doların uluslararası yatırımdaki güvenilirliği açısından zorunlu olduğunu belirtti. İran’ın balistik füze programı konusundaki endişeleri de değerlendiren ABD Başkanı, bu meselenin Körfez ülkeleriyle ayrı bir süreçte ele alınacağını ve “İran’ın bazı füzelere sahip olmasının” bir sorun teşkil etmediğini ifade etti.
Kaynak : GazetaPrawna
