Polonya ve Almanya savunma bakanları, iki ülke arasındaki iş birliğini geliştirmek amacıyla Çarşamba günü Varşova’da yeni bir savunma anlaşması imzaladı. Ancak Polonya Ulusal Güvenlik Bürosu (BBN) Başkanı Bartosz Grodecki, belgenin içeriğinin “asimetrik” olduğunu ve onay sürecinde Cumhurbaşkanlığı makamının devre dışı bırakıldığını savunarak anlaşmaya tepki gösterdi. BBN, anlaşma metninin kendilerine ancak imza tarihinden bir gün önce iletildiğini belirterek, söz konusu belgenin anayasal yetki sınırlarını aşabilecek maddeler içerdiğini ifade etti.
Anlaşmanın İçeriği ve Kapsamı
Polonya Savunma Bakanı Władysław Kosiniak-Kamysz ve Almanya Savunma Bakanı Boris Pistorius, Çarşamba günü Varşova’da yeni bir savunma iş birliği anlaşmasına imza attı. Polonya Savunma Bakanlığı (MON), bu belgenin iki ülke arasındaki savunma ilişkilerini modern güvenlik zorluklarına göre yeniden düzenleyen yasal bir temel oluşturduğunu açıkladı. Yeni anlaşma, 2011 yılından bu yana yürürlükte olan mevcut çerçeve anlaşmasının yerini alacak.
Bakanlık yetkilileri, anlaşmanın NATO ve AB kapsamındaki mevcut güvenlik yükümlülüklerinin ötesinde bir garanti içermediğini ve Alman birliklerinin Polonya’da kalıcı varlığına dair herhangi bir düzenleme barındırmadığını vurguladı. Belge, askeri hareketlilik, lojistik altyapı, denizcilik, siber güvenlik, uzay savunması ve ortak askeri ekipman tedariki gibi alanları kapsamaktadır.
BBN’den “Asimetri” ve Yetki Aşımı Uyarısı
Ulusal Güvenlik Bürosu (BBN) Başkanı Bartosz Grodecki, Orzys’de yaptığı açıklamada anlaşmanın “asimetrik” olduğunu ve Polonya’ya dengesiz yükümlülükler getirdiğini belirtti. Grodecki, özellikle anlaşmanın 7. maddesinde yer alan uluslararası ortak operasyonlara ilişkin ifadelerin, Milli Savunma Bakanlığı’nın (MON) yetkilerini aşarak Cumhurbaşkanlığı’nın anayasal görev alanına girdiğini savundu.
Grodecki, BBN’nin bu süreçte dışarıda bırakıldığını vurgulayarak, “Bu bir antlaşma olsaydı, Cumhurbaşkanı doğal olarak onay ve uygulama sürecine dahil edilirdi. Hükümet bu yolu tercih etmedi. Metni ancak Salı günü öğleden sonra alabildik” dedi. BBN Başkanı, bu durumun daha önce İngiltere ile imzalanan anlaşma sürecinde yaşananlarla benzerlik gösterdiğini ifade etti.
Uluslararası İstişarelerde Yaşanan Süreç Tartışmaları
Bu olay, Polonya hükümeti ile Cumhurbaşkanlığı arasında dış politikada yaşanan istişare anlaşmazlıklarını yeniden gündeme taşıdı. Benzer bir durum, 27 Mayıs’ta Londra’da Başbakan Donald Tusk ve İngiltere Başbakanı Keir Starmer arasında imzalanan anlaşmada da yaşanmıştı. Cumhurbaşkanlığı, söz konusu dönemde süreçten haberdar edilmediklerini ve bilgileri kamuoyundan öğrendiklerini belirtmiş; Dışişleri Bakanlığı ise Cumhurbaşkanlığı’nın müzakere süreci hakkında düzenli olarak bilgilendirildiğini savunmuştu.
Kaynak : GazetaPrawna
